TP. Đà Nẵng: Quy hoạch Hòa Tiến thành đô thị vệ tinh, quy mô gần 80.000 dân

Ngày 7/9, Văn phòng UBND TP. Đà Nẵng cho biết UBND thành phố vừa ban hành Quyết định số 3987/QĐ-UBND phê duyệt Nhiệm vụ Quy hoạch chung đô thị Hòa Tiến đến năm 2050, tỷ lệ 1/5.000.

Đây là bước đi quan trọng trong việc định hình không gian phát triển của Hòa Tiến sau khi được thành lập trên cơ sở sáp nhập toàn bộ diện tích và dân số của xã Hòa Tiến cũ và xã Hòa Khương từ ngày 1/7/2025.

Đô thị vệ tinh của vùng lõi trung tâm Đà Nẵng

Theo nhiệm vụ quy hoạch được phê duyệt, phạm vi nghiên cứu lập quy hoạch bao trùm toàn bộ địa giới hành chính xã Hòa Tiến, với tổng diện tích tự nhiên khoảng 6.590ha, tương đương 65,9km². Khu vực này hiện có 39.840 nhân khẩu.

Về vị trí, phía Bắc Hòa Tiến giáp xã Hòa Vang và phường Cẩm Lệ; phía Nam giáp xã Đại Lộc và phường Điện Bàn Bắc; phía Tây giáp xã Hà Nha và xã Hòa Vang; phía Đông giáp phường Hòa Xuân và phường Điện Bàn Bắc.

Trong định hướng đến năm 2050, Hòa Tiến được xác định là đô thị loại III, mang tính chất đô thị sinh thái - dịch vụ - nông nghiệp. Đáng chú ý, địa phương này được đặt trong vai trò vùng chuyển tiếp giữa khu vực đô thị trung tâm Đà Nẵng với không gian sinh thái, nông nghiệp và du lịch phía Tây Nam.

Không dừng ở chức năng của một khu vực phát triển đô thị mới, Hòa Tiến được định hướng từng bước hình thành đô thị vệ tinh. Đây là khu vực có chức năng giãn dân, bổ trợ cho đô thị trung tâm, đồng thời hình thành các khu dân cư, dịch vụ và hệ thống hạ tầng xã hội đáp ứng nhu cầu phát triển trong bối cảnh Đà Nẵng mở rộng không gian đô thị.

Định hướng này cho thấy Hòa Tiến được đặt trong một vai trò rộng hơn so với một địa bàn phát triển dân cư đơn thuần. Đô thị mới sẽ phải đồng thời giải quyết bài toán giãn dân, cung cấp dịch vụ, phát triển kinh tế và tạo lập một không gian sinh thái hỗ trợ cho khu vực đô thị trung tâm. Đồng thời, một trong những cơ sở để Hòa Tiến được định hướng phát triển thành đô thị vệ tinh là lợi thế về giao thông và vị trí liên kết vùng.

Khu vực nằm gần các trục giao thông chiến lược như cao tốc Bắc - Nam (CT.01), các tuyến vành đai và các trục hướng tâm của thành phố. Đây được xem là điều kiện thuận lợi để phát triển dịch vụ logistics, trung chuyển hàng hóa và kho vận phục vụ khu vực phía Tây Nam, đồng thời tăng khả năng kết nối liên vùng.

Nếu được tổ chức không gian hợp lý, lợi thế giao thông có thể trở thành một trong những động lực quan trọng thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế của Hòa Tiến. Theo định hướng quy hoạch, các khu vực đô thị, dân cư, dịch vụ và logistics sẽ được hình thành gắn với các trục giao thông chính, qua đó tạo động lực phát triển kinh tế và thu hút dân cư.

Đáng chú ý, logistics không được đặt tách rời khỏi tổng thể phát triển đô thị mà được định hướng gắn với các động lực phát triển của quy hoạch thành phố và quy hoạch vùng. Điều này mở ra khả năng Hòa Tiến trở thành một mắt xích trong mạng lưới dịch vụ hậu cần, trung chuyển hàng hóa của khu vực phía Tây Nam Đà Nẵng.

Không gian sinh thái là lợi thế khác biệt

Nếu giao thông tạo động lực phát triển kinh tế thì hệ thống sông, hồ và cảnh quan tự nhiên là nền tảng để Hòa Tiến định hình bản sắc đô thị.

Khu vực có hệ thống sông Cẩm Lệ, sông Yên, hồ Đồng Nghệ cùng các khu vực bán sơn địa. Đây là những không gian có giá trị về sinh thái, cảnh quan và tài nguyên tự nhiên, giữ vai trò quan trọng trong bảo vệ môi trường, điều hòa sinh thái và phát triển du lịch sinh thái.

Theo định hướng phát triển, các không gian du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng và dịch vụ sẽ được hình thành gắn với hồ Đồng Nghệ và hệ thống sông, suối. Song song với đó là yêu cầu bảo tồn, phát huy các khu vực nông nghiệp, cảnh quan và hệ sinh thái tự nhiên.

Đây cũng là điểm khác biệt trong định hướng phát triển Hòa Tiến. Thay vì mở rộng đô thị theo hướng bê tông hóa đơn thuần, nhiệm vụ quy hoạch đặt đô thị sinh thái cùng nông nghiệp và dịch vụ trong cùng một cấu trúc phát triển.

Khu vực nông nghiệp được định hướng phát triển theo hướng chất lượng cao, kết hợp dịch vụ và du lịch, gắn với yêu cầu bảo tồn quỹ đất nông nghiệp, hệ thống thủy lợi và những không gian sản xuất truyền thống.

Các mô hình nông nghiệp hiệu quả cao kết hợp du lịch trải nghiệm cũng được xác định là một hướng phát triển, qua đó khai thác giá trị của cảnh quan và không gian sản xuất thay vì chỉ xem quỹ đất nông nghiệp là nguồn lực để chuyển đổi sang đất đô thị.

Cùng với định hướng mở rộng không gian đô thị, quy mô dân số Hòa Tiến được dự báo sẽ tăng đáng kể trong những thập niên tới. Theo sơ bộ dự báo, đến năm 2050, Hòa Tiến có khoảng 79.393 người. Lực lượng lao động dự kiến chiếm khoảng 60-65% dân số, tương đương khoảng 48.000-52.000 lao động, chưa bao gồm lực lượng lao động được thu hút từ trong và ngoài nước.

Quy mô dân số này đặt ra yêu cầu lớn đối với hệ thống hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội của đô thị trong tương lai. Vì vậy, nhiệm vụ quy hoạch xác định việc nâng cao chất lượng hạ tầng là một trong những nội dung trọng tâm, nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển dân số, cải thiện điều kiện sống và nâng cao chất lượng đô thị.

Một số chỉ tiêu chính cũng đã được đặt ra. Đất dân dụng bình quân tối thiểu 50m²/người; đất đơn vị ở bình quân tối thiểu 28m²/người; tỷ lệ đất giao thông tính đến đường phân khu vực tối thiểu 18%.

Những chỉ tiêu này cho thấy định hướng phát triển Hòa Tiến không chỉ nhằm gia tăng quy mô dân số mà còn hướng đến việc hình thành một cấu trúc đô thị có quỹ đất dành cho dân dụng, nhà ở và giao thông tương ứng với quy mô phát triển.

Nền tảng từ cải cách hành chính

Trong quá trình chuẩn bị cho giai đoạn phát triển mới, Hòa Tiến cũng đang cho thấy những chuyển biến trong tổ chức phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Theo số liệu được cung cấp, địa phương đã tiếp nhận 5.917 hồ sơ, trong đó 100% hồ sơ được tiếp nhận trực tuyến và số hóa. Tỷ lệ giải quyết đúng và trước hạn đạt 99,8%, mức độ hài lòng đạt 100%. Bộ chỉ số phục vụ người dân và doanh nghiệp của Hòa Tiến đạt 97,62/100 điểm.

Những con số này là một trong những nền tảng về quản trị địa phương trong bối cảnh Hòa Tiến chuẩn bị bước vào quá trình quy hoạch và phát triển với quy mô lớn hơn. Khi dân số dự kiến tăng lên gần 80.000 người, cùng với sự xuất hiện của các khu dân cư, dịch vụ, logistics và du lịch, năng lực quản trị và cung cấp dịch vụ công sẽ trở thành một yếu tố quan trọng quyết định chất lượng phát triển đô thị.

Theo quyết định của UBND TP. Đà Nẵng, UBND xã Hòa Tiến chịu trách nhiệm toàn diện về hồ sơ, trình tự, thủ tục cũng như tính chính xác của thông tin, số liệu, bản vẽ và hồ sơ sử dụng để lập Nhiệm vụ Quy hoạch chung đô thị Hòa Tiến đến năm 2050, bảo đảm đúng quy định pháp luật.

UBND xã Hòa Tiến đồng thời được giao chủ trì, phối hợp với các sở, ngành liên quan tổ chức lập, trình duyệt Quy hoạch chung đô thị Hòa Tiến đến năm 2050 theo quy định. Quá trình này phải bảo đảm không để xảy ra chồng chéo, tranh chấp, khiếu kiện; không gây thất thoát, lãng phí tài sản của Nhà nước. Sở Xây dựng có trách nhiệm hướng dẫn UBND xã Hòa Tiến trong quá trình tổ chức thực hiện lập quy hoạch, bảo đảm tuân thủ đúng quy định pháp luật.

Từ một địa bàn mới được hình thành sau sáp nhập, Hòa Tiến đang đứng trước một không gian phát triển hoàn toàn khác. Với diện tích 65,9km², dân số dự kiến gần 80.000 người vào năm 2050, cùng lợi thế về giao thông, sông hồ, nông nghiệp và cảnh quan, khu vực này được đặt mục tiêu trở thành một đô thị vệ tinh với chức năng bổ trợ cho đô thị trung tâm Đà Nẵng.

Giá trị của quy hoạch Hòa Tiến sẽ không chỉ nằm ở những con số về diện tích hay dân số. Thước đo quan trọng hơn là khả năng biến những lợi thế về giao thông thành động lực logistics, biến cảnh quan và hệ sinh thái thành nguồn lực du lịch, biến nông nghiệp thành một cấu phần kinh tế có giá trị và quan trọng nhất là hình thành một không gian đô thị có chất lượng sống, có khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững.